Szkoła Podstawowa nr 65

im Alfa Liczmańskiego

w Gdańsku

2011-09-16: Formy współpracy nauczyciela wiodącego i wspierającego w klasie integracyjnej

FORMY WSPÓŁPRACY NAUCZYCIELA WIODĄCEGO I WSPIERAJĄCEGO

W KLASIE INTEGRACYJNEJ

            W klasie integracyjnej niezbędna jest stała obecność dwóch pedagogów ogólnego (nauczyciela nauczania początkowego, wiodącego) i specjalnego (wspierającego, wspomagającego). Są oni równorzędnymi nauczycielami, w równym stopniu odpowiedzialnymi za klasę. Współpraca pedagogów dotyczy wszystkich dziedzin pracy w szkole. Aby była owocna, niezbędna jest wzajemna akceptacja i ustalenie wspólnej linii postępowania.

WSPÓŁPRACA WYCHOWAWCZA

- Przekazywanie treści wychowawczych mających na celu uwrażliwienie uczniów na poszanowanie godności każdego człowieka.

- Zintegrowanie klasy, kształtowanie prawidłowych relacji między dziećmi.

- Wdrażanie dzieci do wzajemnej niewymuszonej pomocy.

- Natychmiastowe reagowanie na niewłaściwe zachowania, czy nieporozumienia między wszystkimi dziećmi.

- Wysłuchiwanie i rozwiązywanie problemów każdego ucznia: wspólne szukanie jakiejś rady.

- Zwracanie uwagi na niesienie pomocy drugiej osobie, a także inicjowanie sytuacji, w których trzeba sobie pomagać, np. kiedy uczeń skończył swoją pracę, prosimy go, aby usiadł koło dziecka niepełnosprawnego i pracował z nim.

- Organizowanie urodzin klasowych.

- Planowanie i organizowanie uroczystości klasowych przygotowywanych dla rodziców oraz uczniów, a także różnych imprez szkolnych i pozaszkolnych, np. wycieczki.

- Dbanie o bezpieczeństwo podczas pobytu dziecka w szkole oraz na wycieczkach.

- Układanie i dobieranie razem lub na przemian programu artystycznego na uroczystości przewidziane w szkole tak, aby wzięły w nich udział wszystkie dzieci na miarę swoich możliwości.

 WSPÓŁPRACA Z RODZICAMI

- Wspólne organizowanie spotkań z rodzicami, prowadzenie indywidualnych rozmów o ich dzieciach.

- Informowanie na bieżąco o pracy ucznia na zajęciach ustnie lub w dzienniczkach ucznia.

- Udzielanie w razie potrzeby instruktaży dotyczących odrabiania przez dziecko prac domowych.

- Udzielanie porad związanych z koniecznością skorzystania z dodatkowej pomocy innych specjalistów.

- Zapraszanie rodziców do udziału w niektórych zajęciach.

- Włączanie rodziców w przygotowania do uroczystości klasowych i szkolnych, do udziału w wycieczkach oraz do innych prac na rzecz klasy.

WSPÓŁPRACA W PLANOWANIU PROCESU DYDAKTYCZNEGO

Każdy nauczyciel planuje swoją pracę, działania pedagogów powinny  wzajemnie uzupełniać się.

- Dokonanie wyboru konkretnych programów nauczania dla całej klasy (zatwierdzonych przez MENiS lub autorskich) oraz podręczników szkolnych. Pedagodzy uwzględniają możliwości jak najpełniejszego wykorzystania określonych książek i zeszytów ćwiczeń przez uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.

- Pedagog wspierający planuje indywidualny dla każdego dziecka niepełnosprawnego tok jego nauki. Współpraca w tym zakresie polega na skorelowaniu treści nauczania wszystkich uczniów na podstawie tematyki lekcji ustalonych przez pedagoga wiodącego na dłuższe okresy - miesięczne, realizowanej w formie bloków tematycznych (udostępnienie nauczycielowi wspierającemu planu wynikowego).

- Pedagog wspierający tak planuje pracę dzieci niepełnosprawnych, by mogły one jak najwięcej skorzystać z zajęć i pracować z całą klasą ( podobne karty pracy np. taka sama strona graficzna karty, a zadania są zróżnicowane, jedne dzieci liczą w zakresie 10, drugie w zakresie 20) planuje także treści indywidualne dla każdego z nich. Dostosowuje sprawdziany lub testy wewnątrzszkolne do możliwości intelektualnych uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.

- Pedagog wspierający dokonuje diagnozy ,,roboczej” tak, by proces diagnostyczny dał początek sformułowaniu oddziaływań dydaktycznych. Powinien realizować i czuwać nad realizacją przez ucznia niepełnosprawnego kolejnych zadań, kolejnych elementów opracowanego dla niego programu edukacyjno - terapeutycznego. Każdy uczeń ma pracować na swoim najwyższym maksymalnym poziomie. Współpraca w tym zakresie polega na zapoznaniu się przez pedagoga wiodącego z pełną dokumentacją ucznia niepełnosprawnego, charakterystyką i diagnozą ,,roboczą” sporządzoną przez nauczyciela wspierającego.

- Omawiamy bloki tematyczne na najbliższe dni, wspólne dla całej klasy treści i sposoby włączania dzieci niepełnosprawnych w tok lekcji.

WSPÓŁPRACA W CZASIE LEKCJI

- Na każdej lekcji jest obecny nauczyciel wiodący i wspierający.

- Podczas wprowadzania nowego materiału uwaga pedagoga wiodącego nie koncentruje się wyłącznie na dzieciach pełnosprawnych, często kieruje on pytania także do dzieci niepełnosprawnych, reaguje na podniesioną przez nie rękę.

- Bywa i tak, że jakieś wiadomości podawane przez pedagoga wiodącego przeznaczone są właściwie dla dziecka niepełnosprawnego, pozostali mają wtedy okazję do powtórzenia.

- Pedagog wspierający wspomaga dzieci niepełnosprawne, ułatwia im czynne uczestnictwo w zajęciach.

- Podczas pracy indywidualnej lub grupowej obie podchodzą do każdego dziecka, pomagają, czuwają nad właściwym skupieniem się na wykonywanym zadaniu, nad właściwym tempem pracy.

WSPÓŁPRACA W ZAKRESIE INNYCH DZIAŁAŃ

1) Przygotowanie pomocy dydaktycznych:

- indywidualne karty pracy, oraz takie pomoce, jak rozsypanki, krzyżówki, gry dydaktyczne i inne wykonują obie dla całej klasy;

- dzielenie się sprawdzaniem zeszytów, ćwiczeń i innych prac uczniów;

2) Świadectwa opisowe:

- Pedagog wspierający redaguje uczniom niepełnosprawnym, wiodący pozostałym. Wymiana spostrzeżeń, omawianie, często wspólne pisanie, czytanie i podpisywanie.

3) Wspólna odpowiedzialność za dokumentację i salę lekcyjną:

- wypełnianie dokumentacji szkolnej np. sprawozdań z wycieczek i dokumentacji uczniów przypisane jest obu pedagogom;

- pedagog wiodący wpisuje do dziennika lekcyjnego tematy prowadzonych zajęć edukacyjnych dla całej klasy - przy kolejnych tematach podpisuje się dwóch obecnych na zajęciach nauczycieli (wiodący i wspierający); dodatkowo nauczyciele powinni posiadać dziennik lub zeszyt do odnotowywania szczegółowej tematyki zajęć, bądź czynności uczniów niepełnosprawnych, realizujących indywidualne lub zmodyfikowane programy - te adnotacje robi nauczyciel wspierający, ponadto powinien założyć arkusze obserwacji uczniów z adnotacjami o efektach pracy uczniów (miesięczne oceny);

- dbanie o wygląd sali, wspólne urządzanie i dekorowanie;

- planowanie niezbędnych do wykonania prac i czuwanie nad ich realizacją.

Opracowała Jowita Hoły